•  

    wykop to miejsce gdzie nie liczą się fakty czy rzetelne dane historyczne tylko wizje wykopków i wiara w niczym nie poparte naukowo bzdury! Przykład to http://www.wykop.pl/link/3658627/comment/44050957/#comment-44050957 gdzie 210 pelikanów łyka pseudohistoryczne wynurzenia @LordofBlackLand fałszującego historię, bo powołuje się na źródła gdzie wbrew temu co sugeruje @LordofBlackLand autorzy wyraźnie piszą
    S. Ciesielski, W. Materski, A. Paczkowski, Represje sowieckie wobec Polaków i obywateli polskich, Warszawa 2002, a tam na stronie 33 jest dokładnie wyszczególnione maksymalna liczba 570 tysięcy represjonowanych obywateli polskich (co nie jest tożsame z Polakami, bo represjonowano ponad 100 tysięcy Żydów obywateli polskich oraz blisko 110 tysięcy obywateli polskich narodowości ukraińskiej i białoruskiej oraz 5 tysięcy litewskiej) a deportowanych 320 tysięcy Potwierdza to także Projekt “Indeks represjonowanych”
    wrzucam skan tabeli z jednej z wymienianych przez niego książek a facet swoje ...
    #historia #ciekawostkihistoryczne #polska #zsrr #iiwojnaswiatowa #niepopularnaopinia
    pokaż całość

    źródło: represje2.jpg

    •  

      @LordofBlackLand: jaka słaba wymówka... widzisz wszyscy pracujemy a sztuka jest przedstawić swoje argumenty. Gdybyś wrzucił zwyczajnie swoje cytaty i swoje skany można dyskutować ale krzyczenie kapslokiem milion jest słabe. Ludzie mnóstwo wycierpieli i nie trzeba im fałszować liczby żeby rosyjska propaganda punktowała naszą historię.

    •  

      @LordofBlackLand: patrz nawet nie ja a moderator usunął kilka twoich odzywek... echhh widzisz są ludzie, którzy potrafią wypowiedzieć swoje zdanie bez epitetów a ty tak średnio

    • więcej komentarzy (26)

  •  

    Przemarsz przez Moskwę niemieckich jeńców wojennych. 17 lipca 1944 roku.
    #ciekawostki #fotohistoria #wojna #iiwojnaswiatowa #niemcy #zsrr #moskwa

    źródło: embed.jpg

  •  

    Rosjanie raz po raz zaskakiwali niesamowitymi i powiedzmy, innowacyjnymi, w ich mniemaniu wojskowymi technologiami, które miały zadziwić cały świat. Jaka armia radziecka była, sami dobrze wiemy choćby z dzisiejszych książek... A oto jeden z tych wynalazków na potrzeby Armii Czerwonej... Panie, panowie, oto przed wami jeden z takich wynalazków...
    W 1941 roku konstruktor Oleg Antonow opracował oryginalny szybowiec, który miał służyć do transportu czołgów dla oddziałów powietrznodesantowych. Szybowiec miał być holowany do rejonu desantowania za linią frontu i tam wyczepiany z holu. Po wylądowaniu i zdjęciu konstrukcji szybowca czołg był gotowy do walki.
    Szybowiec ten, który otrzymał oznaczenie A-40 KT (skrót KT pochodzi od słów Крылья танка – Skrzydlaty czołg) i został zabudowany na lekkim czołgu T-60. Miał konstrukcję drewnianą i był dwupłatowy co było ewenementem. Miejsce kierowcy czołgu było równocześnie kabiną szybowca. Konstrukcja kryta była płótnem.
    Prototyp został zbudowany w kwietniu 1942 roku, a następnie w okresie od 7 sierpnia 1942 roku poddany badaniom w Instytucie Lotniczym w Moskwie. Oblot szybowca odbył się w dniu 2 września 1942 roku, szybowiec pilotował pilot doświadczalny Siergiej Anochin, a jako samolotu holującego użyto samolotu bombowego TB-3. W czasie tej próby szybowiec prawidłowo zachowywał w locie ale silniki samolotu holującego zaczęły się przegrzewać. Nastąpiło więc wcześniejsze wyczepienie szybowca. Pilot szybowca w czasie podchodzenia do lądowania uruchomił silnik, a następnie gąsienice czołgu, a tuż przed samym lądowaniem zwiększył prędkość gąsienic, tak że osiągnęły zbliżoną prędkość do prędkości lądowania. Szybowiec wylądował prawidłowo. W czasie tej próby dokonano także demontażu konstrukcji szybowca z czołgu.
    Pomimo, że zarówno wcześniejsze badania oraz próbny lot potwierdził, że zarówno konstrukcja szybowca, jak i jego obsługa spełnia wymogi, zaprzestano dalszych prac nad nim wobec braku samolotów, które byłyby w stanie być samolotami holującymi taki szybowiec.
    #historia #ciekawostkihistoryczne #zsrr #czolgi #ciekawostki #militaria #militaryboners #lotnictwo #aircraftboners #gruparatowaniapoziomu
    pokaż całość

    •  

      Dla niewtajemniczonych: niemieckie działo 88 mm było projektowane jako działo przeciwlotnicze, ale okazało się też skuteczne przeciwko czołgom i w czasie wojny produkowano już do niego zarówno amunicję przeciwlotniczą jak i przeciwpancerną.

      @Wujek_Mietek: Ba, wiele bitew Niemcy wygrali wyłącznie dzięki tym działom, bo zdarzało im się, że byli atakowani przez brytyjskie czołgi piechoty ze zbyt grubym pancerzem dla konwencjonalnych dział przeciwpancernych. pokaż całość

    •  

      @pazn: Ciekawa historia, ale sam TB-3 to też nie byle co. Polecam poczytać tą starożytną stronę: klik

    • więcej komentarzy (7)

  •  

    Zawody w rzucie granatem rozgrywane pośród pracowników gułagu. Rok 1943.
    #ciekawostki #ciekawostkihistoryczne #fotohistoria #wojna #iiwojnaswiatowa #zsrr #sport

    źródło: embed.jpg

  •  

    Otwarcie hotelu "Ukraina" w Moskwie. Rok 1957.
    #ciekawostki #fotohistoria #zsrr #moskwa #50s #socrealizm

    źródło: embed.jpg

  •  

    Mecz piłki nożnej rozgrywany na Placu Czerwonym w Moskwie. Lata 30.
    #ciekawostki #fotohistoria #sport #pilkanozna #moskwa #zsrr #30s

    źródło: embed.jpg

  •  

    Kawał dobrego materiału w kolorze czyli jak wyglądał Berlin w lipcu 1945.
    #historia #ciekawostkihistoryczne #iiwojnaswiatowa #zsrr

    źródło: youtube.com

    •  

      Co by nie mówić to trochę smutno z powodu tych ludzi(mówię o wszystkich których dotknęła wojna).
      Pewnie większość ludzi na tym filmie była w 39' dumna z bycia Niemcem i kibicowała Adolfowi. Teraz jest rok 1945, koniec wojny, kraj w ruinie, większość ludzi których się znało nie żyją. Tak samo z Polakami. Zmęczeni po 6 latach okupacji, potracili majątki, rodziny, znajomych i teraz trzeba od nowa poukładać sobie życie. W dodatku pod sowieckim butem. Świat, który znałeś się zawalił i znajdujesz się w jakiejś nowej chorej rzeczywistości, w której ciężko o uśmiech. pokaż całość

    •  

      @obsydian4: @4lord: po obejrzeniu takiego filmu trochę człowiek może bardziej docenić to co teraz ma. Nie wyobrażam sobie, co czuli wtedy ludzie, którzy chcieli po prostu żyć w normalnym kraju. Czy to w Polsce czy w Niemczech czy gdziekolwiek

      +: 4lord
  •  

    Najdziwniejsze budynki z czasów ZSRR
    Obiekty, które powstały w latach 60-80. w krajach należących do ZSRR i tych, które znajdowały się pod dominacją radziecką, nie budzą dziś pozytywnych skojarzeń. Ale wiele z nich przetrwało rozpad Związku Radzieckiego i stoją do dziś – w stolicach czy na wzgórzach wolnych dziś krajów.
    #architektura #budownictwo #podroze #ciekawostki #zsrr #rosja
    link: http://www.coolhunters.pl/ramka/najdziwniejsze-budynki-z-czasow-zsrr
    pokaż całość

    źródło: coolhunters.pl

  •  

    Jak ZSRR uzbrajał się w broń biologiczną

    Związek Radziecki przez cały okres swego istnienia udoskonalał i rozszerzał arsenał broni biologicznej, przygotowując się do wyprzedzającego ataku z jej użyciem. Mało kto wie, że w 1979 r. na Syberii wybuchł biologiczny Czarnobyl.

    W tytule artykułu jest o broni chemicznej, ale tekst jest o radzieckiej broni biologicznej. Nie moje, ale dobre.

    #ciekawostki #historia #wojna #bronbiologiczna #ciekawostkihistoryczne #wojsko #zsrr #gruparatowaniapoziomu
    pokaż całość

    źródło: rp.pl

  •  

    Krótki artykuł mojego autorstwa
    Polityka narodowościowa bolszewików na Białorusi w latach '20 i '30 XX wieku
    Problem polityki narodowościowej w założeniach teoretycznych Lenina

    Związek Sowiecki dziedziczył problematykę narodowościową po Imperium Carskim. Szczególny zwrot nastąpił po rewolucji 1905 roku. Stopniowo zarysowywały się tendencje do odchodzenia od modelu elastycznego i przechodzenia do uniformizmu i centralizmu. Już w 1870 pojawiały się opinie, np ministra oświaty publicznej D. A. Tołstoja, według której końcowym celem było kulturowe połączenie narodów imperium z narodem rosyjskim. Polityka rusyfikacyjna poza elitami podbitych ziem pozostała nie efektywna do końca istnienia Imperium Romanowów. W niektórych przypadkach przegrywała ona np. z polską kulturą na terenach obecnej Litwy, Białorusi i częściowo Ukrainy. W ramach całego państwa rozwinięcie projektu rusyfikacji zbiegło się dokładnie ożywieniem ruchów narodowościowych. Jeszcze przed I wojną światową marksiści nie zdołali stworzyć spójnej i powszechnej teorii narodowościowej. Poglądy na tę tematykę były podejmowane przez bolszewików i austro-marksistów. Były to jednak tylko teorie oparte na dopiero tworzonych definicjach i obarczone polityczną rozgrywką Lenina. Wspólnym mianownikiem dla marksistów było sformułowanie koncepcji o samostanowieniu narodów. Przy czym całość była podporządkowana "solidarności międzynarodowego proletariatu" i w tym ujęciu miała łagodzić i ukierunkować problematykę narodową dla celów rewolucyjnych. Elementem wypracowania spójnego podejścia bolszewików do problemu był artykuł Józefa Stalina z 1913 roku pt. " Marksizm a kwestia narodowa". Wystąpił on przeciwko idei federacyjnej austro-marksistów ale także, w przeciwieństwie, do Lenina uważał naród za wspólnotę stałą, a nie przejściową. Także w tym okresie Lenin ostatecznie potwierdza prawo narodów do samostanowienia, chcąc je wprzęgnąć w ruch rewolucyjny. Narody miały mieć prawo do secesji. Było to podejście strategiczne, mające skanalizować rodzące się nacjonalizmy, dla celów internacjonalistycznych. Ostatecznym celem miała być kultura proletariacka, choć specyfika poszczególnych ludów była nie do usunięcia. Lenin odrzucał formy pośrednie jak autonomię czy federalizację; mogło dojść albo do separacji albo uniformizacji. Bolszewicy po udanej rewolucji październikowej weszli w okres brutalnego testu dla swoich koncepcji. Początkowo byli oni ograniczeni do terytoriów etnicznie głównie rosyjskich. Samostanowienie protegowane nie odniosło rezultatu w przypadku krajów bałtyckich, Finlandii, Polski... Miejscowe ruchy komunistyczne były zbyt słabe i zostały pokonane między innymi przez interwencje Niemiec. W listopadzie 1917 roku Lenin ogłosił "Deklarację praw ludów Rosji", głoszącą prawo do samostanowienia i stworzenia niezależnych państw. Nie określano jaka będzie forma państwa rosyjskiego, czy sfederalizowana czy scentralizowana. Jako alternatywę pozostawiono unię z Rosją. Niechęć Lenina do federalizmu stopniowo ustępowała. Także Stalin wyraził opinię o braku obiekcji wobec formuły federacyjnej. Rozwój wojny domowej i nacisk Stalina skłoniły Lenina do wydania 12 stycznia 1918 roku "Deklaracji praw ludu pracującego i wyzyskiwanego", w której stwierdzono, że republika sowiecka Rosji, będzie składać się w oparciu o wolną wolę narodów jako federacja narodowych republik sowieckich. Każda decyzja o przystąpieniu do republiki federacyjnej miała być oparta o działania organizacji sowieckiej każdej grupy etnicznej. Podobnie w gronie tych organizacji miały być określone zasady uczestniczenia w projekcie sowieckim i droga rozwoju narodowego. Lenin precyzował to jako unię klas pracujących, wchodzących w sojusz z federacją na jej obrzeżach lub bezpośrednio uczestniczących w budowaniu państwa federacyjnego. Zasadą stało się równouprawnienie, jako sedno federalizmu, z tym, ze federacja była tylko etapem, a nie celem samym w sobie. Ostatecznie zakładano dobrowolną unifikację i scentralizowanie. Swego rodzaju fikcją była działalność powołanego w październiku 1917 roku Narodowego komisariatu - Narkomnatu - pod przewodnictwem Stalina. W domyśle w jego departamentach miały zasiadać przedstawiciele poszczególnych narodowości. W swej istocie służył on głównie obserwacji ruchów narodowych i koordynacji poszczególnych sekcji bolszewików. Jego charakter i role ewoluowały w czasie - ostatecznie służył on centralizacji, do zakończenia działalności w 1924 roku.


    Ziemie białoruskie i sytuacja narodowościowa w latach '20.

    W okresie międzywojennym problematyka polityki narodowościowej na Białorusi będzie stale kształtowana przez brak silnego ruchu narodowego Białorusinów. Trudno było określić nawet bazę etnograficzną Białorusinów, ponieważ była ona przemieszana z Polakami, Żydami i innymi ościennymi ludami. Na początku XX wieku ludność ta rozciągała się od białostocczyzny po tereny wiejskie na wschód od Smoleńska, gdzie dominowało chłopstwo białoruskie. Według spisu powszechnego z 1897 roku Rosję zamieszkiwało ponad 126 milionów osób, z czego 57% nie stanowili Rosjanie. Szacuje się, że samych Białorusinów było ponad 5,5 miliona. Szacunki narodowościowe oparto na kryterium językowym, zatem dość płynnym w przypadku traktowania języka ukraińskiego i białoruskiego jako dialektów języka rosyjskiego. Największe miasto ziem białoruskich, Mińsk, liczyło ponad 90 tysięcy mieszkańców.
    Szczególne zagadnienie zajmowała ziemia smoleńska. Miejscowe elity uległy w większości rusyfikacji, jednak tereny wiejskie były bardziej jednolite etnicznie od zachodniego obszaru ziem białoruskich. Obszar ten w większości nie został włączony w skład białoruskiej republiki socjalistycznej. Tereny Polesia były prawdopodobnie najmniej wykształcone narodowościowo, na wileńszczyźnie w kierunku północno wschodnim występowały znaczne obszary i grupy polskiej ludności. W mniejszym stopniu występowały one na innych terenach włączonych po traktacie ryskim do Polski, ale także na ziemiach włączonych do Rosji Radzieckiej. Język białoruski dzielił się na wiele dialektów i nie tworzył spójnej grupy z niewielkimi różnicami w stosunku do rosyjskiego czy polskiego. Bardzo wąskie elity intelektualne nie prowadziły poważnej polityki kulturowej i językowej, tkwiąc w rozpamiętywaniu zmitologizowanej historii. Co więcej promowanie kultury białoruskiej w przyszłości oparte zostało w opozycji do języka jidysz i polskiego, a nie rosyjskiego. W połączeniu z rewolucją rosyjską w Mińsku zimą 1918 roku powołano rząd sowiecki, jednak ofensywa niemiecka szybko zakończyła jego istnienie. Nie istniał przez długi okres czasu konsensus co do przynależności ziem guberni smoleńskiej, witebskiej, Mohylewszczyzny i Homelszczyzny, choć te dwie ostatnie zostały włączone na wniosek Stalina do Białorusi Radzieckiej. 30 grudnia 1918 roku w Smoleńsku I Zjazd Komunistycznej Partii ( bolszewików ) Białorusi ogłosił powstanie Białoruskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej. 1 stycznia 1919 roku powołano Tymczasowy Rewolucyjny Robotniczo-Chłopski Rząd wymierzony politycznie w Radę Białoruskiej Republiki Ludowej. W jego skład wchodziło pod przewodnictwem Żmiciera Żyłunowicza 8 Białorusinów i 11 rosyjskich komunistów. Już w lutym nastąpiła zmiana w polityce bolszewików; 3 lutego Zjazd Rad Białorusi powołał ustanowił federacyjne stosunki z Rosją Radziecką przy odłączeniu guberni Smoleńskiej, Witebskiej i Mohylewskiej, a 16 lutego pomimo protestów białoruskich komunistów z Żyłunowiczem na czele, powołano Socjalistyczną Republikę Litwy i Białorusi. Protestujących aresztowano. Taktyka bolszewików była skierowana w tym okresie głównie przeciwko litewskiemu ruchowi narodowemu, przy czym na ziemiach białoruskich trwała gospodarka rabunkowa podporządkowana potrzebom Armii Czerwonej. Co prawda zwołany do Mińska kongres narodowy proklamował niepodległość ale nie posiadał on większego poparcia Niemców. Po powrocie władzy bolszewickiej, komuniści białoruscy, którzy nie popierali separacji od Rosji, zauważyli wzrost poglądów narodowych wśród elit administracyjnych i miejskich. Był to poważny krok na przód i zmiana pozycji w stosunku narodowości nie państwowej, a RFSRR. Istniało także stronnictwo polonofilskie. Z powodów strategicznych i w pozycji do wyżej wymienionych grup bolszewicy białoruscy zaczęli optować za zachowaniem statusu narodowego Białorusi, pomimo bierności ludności wiejskiej. Ich argumentacja znalazła posłuch w Moskwie i 1 stycznia 1919 roku utworzono sowiecką republikę Białorusi, nadając jej związki federalne z państwem rosyjskim. Powołany w lutym Komitet Centralny składał się głównie z bolszewików i w niewielkiej części z socjalistów narodowości żydowskiej, ustalono szybko konstytucję. Wystąpiły problemy z opozycją proletariatu rosyjskiego, szczególnie w takich miastach jak Witebsk, Smoleńsk i Mohylew, gdzie organizacje partyjne kwestionowały pomysł powołania republiki białoruskiej, uznając to w na konferencji w Witebsku w 1919 roku za niepraktyczny wymysł inteligencki. Sprzeciwiano się dzieleniu terytorium Rosji Radzieckiej. Oderwanie i włączenie guberni witebskiej, mohylewskiej i części czernichowskiej wywołało nikły sprzeciw komunistów białoruskich. Skoro ruchu narodowy był tak słaby, a ludność generalnie pozostawała bierna to dlaczego nie włączono Białorusi do RSFRR? Złożyło się na to kilka czynników. Sami bolszewicy generalizowali przypadek Ukrainy i nie posiadali dostatecznego rozeznania w sytuacji. Lenin znacznie przeceniał dążenia separatystyczne i polonofilskie. Co więcej w lutym 1919 roku połączono Litwę i Białoruś w jedno państwo, w którym dążenia białoruskie do unii z Rosją miały równoważyć ruch niepodległościowy Litwy. Pod koniec maja 1919 roku ministrowie podwójnej republiki zwrócili się z prośbą o unię militarną wszystkich republik socjalistycznych. Białoruś stała się w ten sposób bardzo wygodna dla polityki rosyjskiej, wzmacniając tendencje unifikacyjne. Kolejne zawirowania polityczne wynikały z toczącej się wojny polsko-bolszewickiej. Na jesieni 1920 roku można było zaobserwować próby zbrojnego wywalczenia niepodległości, np. powstanie słuckie wymierzone w siły bolszewickie, które w niesprzyjających warunkach było skazane na porażkę. Wojna polsko - bolszewicka i traktat ryski zakończyły eksperyment litewsko - białoruski. II zjazd sowietów przeprowadzony w Mińsku w grudniu 1920 roku uzupełnił konstytucję i rozwiązał unię z Litwą. Wszystkie kompetencje dyplomacji międzynarodowej zostały scedowane na rzecz kierownictwa rosyjskiego. Także negocjacje pokojowe z Polską oraz przebieg granic zostały pozostawione w gestii rosyjskiej dyplomacji. W powiązaniu do krajów bałtyckich i Ukrainy samostanowienie Białorusi toczyło się podobną drogą, z tym, że bolszewicy białoruscy kierowali się strategią służąca ostatecznie internacjonalizmowi. Ruch narodowy białoruski był bardzo słaby i nie mógł liczyć na poparcie zagranicy. Już po powstaniu ZSRS w marcu 1923 roku komuniści białoruscy, we wcześniejszym porozumieniu z KC RKP (b) zwrócili się oficjalnie o przyłączenie terenów etnicznie białoruskich; w ten sposób liczba ludności przekroczyła 4 mln, w grudniu 1926 roku przyłączono dwa powiaty ze składu Ukraińskiej SRR. Nastąpiła likwidacja ugrupowań niekomunistycznych, z których najważniejszy był żydowski "Bund" i Białoruska Partia Socjalistów-Rewolucjonistów. Od marca 1921 roku najwyższe kierownictwo partii bolszewickiej popierało otwarcie dążenia kulturowe i oświatowe komunistów białoruskich ( Czerwiakowa, Żyłunowicza, Ihnatouskiego). Głosy negujące istnienie narodu białoruskiego zostały skrytykowane przez ludowego komisarza ds. narodowości J. Stalina. W 1923 roku białoruski uznano za oficjalny i jedyny język BSRR, który został wprowadzono do instytucji kulturalnych, oświatowych i prasy, po 1925 roku narzucono terminy przejścia na język białoruski poszczególnym resortom. Trwały intensywne kursy nauki tego języka. Od początku lat '20 funkcjonowały: w Mińsku Białoruski Uniwersytet Państwowy i Instytut Kultury Białoruskiej, po 1926 r. jako Białoruska Akademia Nauk. Poniżej 20 % społeczeństwa ograniczono analfabetyzm. Ponieważ nastąpił awans języka ludowego do poziomu państwowego także inne grupy narodowościowe musiały wejść w kontakt z j. białoruskim. Równolegle istniało rozbudowane szkolnictwo z polskim, rosyjskim i żydowskim językiem wykładowym. Niektórzy z polityków BRL powrócili na stałe na Białoruś.
    Początkowo terytorium formalnie niepodległej Białorusi obejmowało powierzchnię prawie 60 tys. km kwadratowych, gdzie w sześciu powiatach guberni mińskiej mieszkało 1,6 mln ludzi. Pomimo uwag sekretarza KC Komunistycznej Partii (b) Białorusi Wilhelma Knoryna o przyłączenie ziem guberni witebskiej, smoleńskiej i homelskiej, dyskusja na ten temat była niemożliwa do 1921 roku kiedy podpisano umowę pomiędzy RFSRR i BSRR. Wspólne stały się komisariaty: spraw wojskowych i morskich, gospodarki, handlu zagranicznego, finansów i kilku innych.
    W spisie z 1926 roku odnotowano 4 738 000 Białorusinów zamieszkujących Związek Sowiecki. Było to 3,2 % populacji. Według spisu z 1937 roku liczba Białorusinów zwiększyła się o ponad 136 tysięcy osób, do 4 874 000 osób. Stanowili ono 80 % ludności BSRR, dalej było to 8,2 % Żydów, 7,7 % Rosjan, 2 % Polaków i 1,5 % innych grup. W czerwcu 1921 roku wprowadzono do rządu republiki przedstawiciela RFSRR, ściśle podporządkowując sprawy finansowe Białorusi z rządem rosyjskim. Nie określono dokładnie charakteru związku łączącego republiki. Z jednej strony teoretycznie istniała federacja "umowna", która łączyła RFSRR z republikami suwerennymi, z drugiej zaś "organiczna" czyli związek autonomicznych jednostek narodowych połączonych z RFSRR. W przypadku Białorusi i Turkiestanu dodatkowo oba modele występowały wspólnie. Stalin w przeciwieństwie do Lenina uważał na równi nacjonalizm wewnątrz grup narodowych jak i wielkoruski szowinizm za zagrożenie. W tym celu należało zapewnić dostęp ludności chłopskiej do partii, przy jednoczesnym zachowaniu prymatu robotników. Nadawanie treści zarówno narodowej jak i sowieckiej określono hasłem "zakorzeniania", a inaczej korenizacji, prowadzonej w latach 1923-1930. Nastąpił rozwój literatury, prasy i oświaty. Obowiązkowo partia na wniosek Stalina w 1923 roku wprowadzała do organów partyjnych przedstawicieli miejscowej ludności. Miejscowy język wprowadzano do sądownictwa i urzędów. W przypadku mniej rozwiniętych narodowości odgórnie realizowano i przyspieszano proces tworzenia języka literackiego. W ten sposób komuniści nie tylko uzyskiwali neutralność i łagodzili konflikty etniczne ale także zaszczepiali ideologię komunistyczną w procesie unaradawiania poszczególnych republik. Sam proces umacniania władzy bolszewików nie przebiegał w terenie bez starć zbrojnych. W rejonie słuckim i ihumeńskim, pomimo zniesienia stanu wyjątkowego w 1922 roku, do 1926 roku trwała aktywność partyzantki. W ogólnym bilansie korenizacja zapewniła ona awans grup narodowych w partii komunistycznej ze szkodą dla Rosjan. O ile Białorusini stanowili 3,2 % populacji, a w partii 1,5 % w 1922 roku, to w 1927 r. 3,2 %. Odpowiadali zatem w pełni własnej populacji w państwie sowieckim. Według spisu z 1926 r. stopień alfabetyzacji Białorusinów był mniejszy od stopnia Ukraińców i Rosjan; pisać i czytać potrafiło 37,3 % Białorusinów, u Rosjan i Ukraińców było to ponad 41 %. Ludność Białorusi miała składać się w 8,2 % z Żydów, przy czym mieli oni stanowić około 40 % populacji w dużych miastach i 1/5 proletariatu. W Mińsku Żydów było więcej niż Białorusinów (odpowiednio 43,6 % przy 40 %), w Witebsku ( 45 % przy 30 %), w Homlu ( 40 % przy 32 %). Tylko w Mohylewie Żydzi nie stanowili większości. Zaznaczały się silne konflikty narodowościowo-społeczne pomiędzy chłopami białoruskimi i robotnikami żydowskimi. Efekty stagnacji ekonomicznej uniemożliwiały załagodzenie napięcia społecznego i antysemityzmu, choć polityka NEP-u przyniosła pewne pozytywne ożywienie gospodarcze. Zakorzenienie i rozwój języka białoruskiego stanowiło poważną przeszkodę w oddziaływaniu kultury rosyjskiej. Silne zróżnicowanie wynikało z dużego odsetka Żydów ( prawie 50 % mieszkańców Witebska i Mińska). Pojawiły się głosy ze strony inteligencji białoruskiej aby kontynuować proces dalszego odrywania się od kultury rosyjskiej, np. zmiany nazwy narodu na "Krywicze".


    Odejście od polityki korenizacji i zwrot ku rusyfikacji - lata '30

    Od 1926 roku pojawiały się wyraźne sygnały niechęci wobec białoruskiego odrodzenia narodowego oraz pierwsze oskarżenia o nacjonalizm. W 1929 r. Stalin wysłał do Mińska komisję kontroli partyjnej, która była nastawiona na walkę z ruchem białorutenizacyjnym, oficjalnie narodowym demokratyzmem. Białoruskie odrodzenie kulturalne potraktowano jako przeszkodę w rozpoczętym procesie unifikacji kraju. Pierwsza próbą uderzenia w przedstawicieli białoruskiego życia narodowego było zaatakowanie w 1930 roku Jurija Listapada, działacza oświaty i uczestnika powstania słuckiego. W czerwcu tego samego roku OGPU miało wykryć spisek białoruskich narodowych demokratów, którzy mieli planować przyłączenie Białorusi do Polski. Aresztowania objęły twórców Białoruskiej Republiki Narodowej, Wacława Łastowskiego, Dymitra Żyłunowicza, Antona Bieleckiego. Następnie zwrócono uwagę na Białoruską Akademię Nauk, jej prezydenta Usiewołoda Ihnatowskiego oskarżono o kierowanie spiskiem intelektualistów, po czym popełnił on samobójstwo. Aresztowano intelektualistów Janka Kupałę i Jakuba Kołasa. W toku trwającej od końca lat ’20 kolektywizacji na Białorusi miały miejsce wystąpienia chłopskie, atakowano członków partii i oddziały rekwizycyjne, niszczono zboże i zabijano inwentarz żywy aby nie zyskały na tym kołchozy. Chłopi stali się głównymi ofiarami prowadzonej kolektywizacji i industrializacji, równolegle nastąpił gwałtowny wzrost klasy robotniczej, co doprowadziło do poważnych przeobrażeń społecznych. Od 1933 roku postępowała narzucona unifikacja języka białoruskiego z rosyjskim, pod pretekstem walki z naleciałościami burżuazyjnymi. Powszechnie wprowadzano język rosyjski do administracji. W latach 1935-1936 dokonano wykluczenia ponad połowy członków kadr partyjnych na Białorusi. Tak zwaną weryfikację, wykonaną przez Jeżowa, oparto na podejrzeniach funkcjonowania podziemia antysowieckiego. Zasięg tych działań wskazywał na oczywisty cel zniszczenia starej kadry białoruskiej i zastąpienia ją nową, czemu przeciwstawili się miejscowi działacze. W marcu 1937 roku na stanowisku I sekretarza KC partii białoruskiej powołano W.F. Szaraganowicza. Podobnie w białoruskim kierownictwie partyjnym "weryfikacja" wywołała powszechny opór, a przewodniczący Rady Komisarzy Ludowych Białorusi M. Gołodied także wyrażał swoje obawy. Białoruskie Kierownictwo Partyjne zostało zlikwidowane przez Malenkowa w czerwcu 1937 roku w Mińsku. Na plenum białoruskiego Komitetu Centralnego padły oskarżenia o szpiegostwo i burżuazyjny nacjonalizm, Przewodniczący Prezydium Najwyższego Sowietu Białorusi Czerwiakou popełnił samobójstwo, Gołodieda aresztowano i w drodze do Moskwy rozstrzelano, aresztowano przedstawicieli inteligencji, działaczy partyjnych lokalnych organów, sekretarzy Komitetu Centralnego, a latem 1937 i na jesieni rozpoczęto czystkę w terenie w szeregach mas partyjnych. Szaraganowicz próbował dostroić się do nowego kursu i sam poparł czystkę, po dwóch miesiącach także został aresztowany przez wysłannika z Moskwy. Poza wymienionymi wyżej nazwiskami było jeszcze wielu innych wysoko postawionych działaczy, których oskarżono o szpiegostwo na rzecz Polski. Także nowi i zaangażowani działacze w pełni realizujący czystkę byli likwidowani, zakotwiczenie ludzi na stanowiskach partyjnych następowało niekiedy dopiero za czwartym razem. Kolejnym poważnym uderzeniem była czystka wśród przedstawicieli środowisk kulturalnych, szczególnie Instytutu Językoznawstwa i Komisariatu Oświaty. Pod koniec października 1937 roku nastąpiły masowe egzekucje białoruskich polityków i inteligencji, ze względów geograficznych najczęściej oskarżanych o szpiegostwo na rzecz Polski. Zginęli pisarze ( I.D. Charik, A. Wolny, W. Kawał), poeci ( J. Taubin, M. Kulbiak), działacze partyjni ( np. M. Dzieniszkiewicz, II sekretarz KC partii białoruskiej). Opór wobec czystek był tu słabszy niż na Ukrainie ale jednak silniejszy niż w obwodach rosyjskich. Początkowe efekty czystki wydawały się sowieckiemu kierownictwu niewystarczające. Szef NKWD na Białorusi zdołał aresztować tylko 12 tys. osób, którzy mieli być polskimi szpiegami, w dużej mierze byli to żydowscy sklepikarze. Od czerwca 1937 roku trwała szpiegomania w Akademii Nauk, ośrodkach kulturalnych, przemyśle, weterynarii i sieci dystrybucji dóbr. Zgodnie z tradycją kolejową oskarżano obok szpiegostwa na rzecz Polski także o szpiegostwo na rzecz Japonii. Ocenia się, że w latach 1937-1941 w lesie w Kuropatach pod Mińskiem zamordowano od 100 tys. do 250 tys. ludzi, w większości więźniów z całej Białorusi i chłopów z Mińszczyzny. W latach '30 zamordowanych niemal wszystkich powiązanych z białoruskim ruchem narodowym, ludzi oświaty, nauki i kultury, byłych działaczy BRL. Zginęła większość pracowników uczelni wyższych, teatrów i instytucji kulturalnych. Z bibliotek usunięto większość książek w języku białoruskim, zginęli prawie wszyscy literaci. Na karę śmierci skazano także organizatorów terroru na Białorusi, między innymi Bermana.


    Mniejszość polska na sowieckiej Białorusi w latach '20 i '30

    W 1926 roku na około 80 tysięcy polskiej ludności wiejskiej członków RKP (b) było tylko 2, a kandydatów dziesięciu. Polska ludność na Białorusi odnosiła się do komunistów wrogo lub z całkowitym niezrozumieniem, nie uczestnicząc w ruchu bolszewickim. Polskiej mniejszości, pomimo prób indoktrynacyjnych dokonywanych także ze strony polskich komunistów, nie udało się zsowietyzować do połowy lat trzydziestych, kiedy podjęto decyzję o wprowadzeniu represji. Próby zbudowania polskiego ośrodka narodowościowego w obrębie państwa sowieckiego były skazane na porażkę, nie tylko ze względu na słabość polskiego proletariatu czy mentalność religijno-patriotyczną Polaków, ale głównie ze względu na brak porozumienia pomiędzy polską ludnością a polskimi komunistami, którzy w większości przypadków nie wywodzili się z tej grupy i nie rozumieli jej. Ze względu na silne poczucie przywiązania do religii i polskości władze sowieckie zgodnie z ideą wykorzystania mniejszości narodowych dla celów rewolucyjnych w latach ’20 przystąpiły do wzmożonej akcji politycznej i propagandowej. Tworzono szkoły komsomolskie i „radziecko-partyjne” mające stworzyć kadry średniego i niskiego szczebla; na Białorusi w Mińsku i w Mohylewie. Dodatkowo organizowano liczne konferencje dla chłopów, młodzieży polskiej itp. Budowa polskich ośrodków autonomicznych w ZSRS wpisywała się w założenia leninowskiej polityki narodowościowej od marca 1921 roku. Każda z narodowości, w tym polska, miała mieć przyznany ograniczony samorząd oświatowo-kulturalny, a jednocześnie miały zostać pogłębione procesy wpływania ideologicznego i pełnej kontroli lokalnych organów partyjnych od centrali władzy sowieckiej. Równolegle miała postępować korenizacja, czyli unarodowienie miejscowych organów partyjnych, przez masowe wysuwanie przedstawicieli mniejszości w regionach autonomicznych i republikach. Efekty tych procesów były bardzo duże, nawet pomimo zmiany polityki narodowościowej pod koniec lat ’20. Długofalowo do połowy lat trzydziestych tylko 7 % szkół na Białorusi posługiwano się rosyjskim językiem wykładowym. W 1928 roku zalecono także przeprowadzenie akcji przesiedleńczej ludności tatarskiej z terenów białoruskich na Krym do Tatarskiej Autonomicznej Republiki Sowieckiej. Nawet w jednostkach Armii Czerwonej, w garnizonie mohylewskim w 33 Dywizji Strzeleckiej, były prowadzone kursy nauki języka białoruskiego. Kształtowanie polskiego społeczeństwa w duchu sowieckim w ZSRS objęło lata 1925-1935. Dzieje tej polityki można podsumować w trzech okresach: 1924-1928 kiedy prowadzono projekty w oparciu o leninowską wizję polityki narodowościowej, 1929-1931 kiedy sowieckie kierownictwo rozpoczęło rozprawę z ośrodkami kulturalnymi i oświatowymi białoruskimi ( przez co paradoksalnie wzrosła liczba polskich placówek kulturalnych i szkół), 1932-1935 kiedy polepszyły się stosunki dyplomatyczne z II RP i zelżał nacisk ideologiczny na polską społeczność. Wtedy utworzono na Białorusi polski autonomiczny rejon narodowościowy im. Feliksa Dzierżyńskiego. Warunki białoruskie były odmienne od ukraińskich. Polacy stanowili 7,5 % populacji sowieckiej Białorusi i byli dość równomiernie rozproszeni na całym terytorium republiki. Pojawiły się z tego powodu problemy z wydzieleniem konkretnego obszaru o dużej ilości Polaków oraz konflikty z białoruskimi funkcjonariuszami partyjnymi i władzami republiki. W rejonie kojdanowskim odsetek Polaków był największy ale do 1930 roku postępująca białorutenizacja hamowała wysiłki zorganizowania okręgu. Poza tym sam rejon kojdanowski w 85 % składał się z Białorusinów, 5 % Polaków i 10 % Żydów, czyli ponad 37 tys. Białorusinów i 2 tys. 206 Polaków. W 1930 roku nastąpiła generalna rewizja polityki narodowościowej; zamiast wielkoruskiego szowinizmu głównym wrogiem stały się nacjonalizmy mniejszości narodowych państwa sowieckiego. „Narodowych demokratów” białoruskich oskarżono o sprzyjanie „polskiemu faszyzmowi” i jednocześnie umniejszano populację Polaków przez wprowadzanie do statystyk katolików; głównie jako Białorusinów. Rozwój instytucji polskich i życia narodowego, które miało być socjalistyczne co do treści, był prowadzony w stosunku do bieżących potrzeb państwa sowieckiego. Początkowo żywioł polski został wzmocniony w trakcie przeprowadzania polityki wygaszającej białoruski ruch narodowy. Rozprawa w latach 1929-1930 z Alexandrem Czerwiakou, Jazepem Adamowiczem i innymi wysokimi funkcjonariuszami republiki umożliwiła praktyczne rozpoczęcie eksperymentu z tzw. Dzierżyńszczyzną. Zignorowano niski odsetek ludności polskiej w tej sprawie, oraz obiekcje dowódców wojskowych co do pasa przygranicznego. W 1932 roku KC WKP (b) zdecydowało się ze względów propagandowych na zorganizowanie rejonu autonomicznego przy granicy, gdyż tylko taki mógł ewentualnie wywrzeć wpływ ideologiczny na tereny II RP. Centralny Komitet Wykonawczy BSRS 15 marca 1932 roku powołał Kojdanowski Narodowościowy Rejon Polski. Władze rejonu składały się emigrantów komunistycznych z II RP i miejscowych komunistów. Dzierżyńszczyzna była na początku swojego istnienia bardzo hojnie dotowana przez władze sowieckie. Stopniowo Marchlewszyszna traciła znaczenie na rzecz rejonu dawnego Kojdanowa, przemianowanego na Dzierżyńsk. Na Białorusi życie religijne kościoła katolickiego po okresie względnego spokoju w latach ’20 było systematycznie niszczone. Ponieważ około 70-80 % tego wyznania stanowili Polacy, było ono uważane za wyznanie polskie a przez poddawane ostrym represjom, które doprowadziły w latach ’30 do ostatecznego zniszczenia sieci parafii oraz fizycznego zlikwidowania duchowieństwa. Rok 1933, kiedy rozpoczęto na Ukrainie represje wobec Polaków posądzonych o szpiegostwo, nie był jeszcze początkiem działań antypolskich w BSRS. Dopiero od 1935 r. następuje generalne zahamowanie rozwoju polskich instytucji i autonomii, a liczba polskich szkół i placówek kulturalnych zaczęła się zmniejszać. W grudniu 1934 roku zapadła decyzja o wstrzymaniu rozwoju polskiego rejonu autonomicznego z wyraźną sugestią aresztowania grup antysowieckich co otwarło drogę do masowych represji. Przede wszystkim oczyszczono pas przygraniczny z polskiej ludności, którą zesłano do Kazachstanu. Do lat 1937-1938 stopniowo zlikwidowano sieć polskich szkół i rad. Dnia 31 czerwca 1937 r. rozwiązano, na miesiąc przed rozpoczęciem akcji antypolskiej NKWD, polski rejon autonomiczny im. Dzierżyńskiego. W tym roku zlikwidowano ostatnie polskojęzyczne czasopisma o profilu komunistycznym. Nastąpił jednocześnie wzrost szkół z białoruskim językiem wykładowym do których skierowano polskie dzieci. Równolegle oskarżono o działalność szpiegowską polskich działaczy komunistycznych jak i najwyższe kierownictwo BSRS, Alexandra Czerwiakou i Nikołaja Gołodieda. Jako wzór właściwej pracy kierownictwo sowieckie chwaliło białoruskie NKWD kierowane przez Borisa Bermana, który był w kontakcie z Jeżowem. Wobec polskich komunistów wysuwano absurdalne zarzuty, np. w stosunku do Tomasza Dąbala, który proponując swoje projekty gospodarcze miał rzekomo mieć zamiar ułatwienia wpłynięcie polskich okrętów na wody rzek śródlądowych i uprościć operacje polskiej armii na bagnach Polesia. Ostatecznie skala represji jeśli chodzi o egzekucje była większa niż na Ukrainie. W ciągu trzech pierwszych tygodni trwania operacji aresztowano 20 % wszystkich ofiar terroru antypolskiego, a na Ukrainie 13 %. W przypadku prawie 20 tysięcy ofiar, aż 17 tysięcy skazano na śmierć; był to wskaźnik wyższy niż na Ukrainie.


    Podsumowanie

    Przykład sowieckiej polityki narodowościowej na Białorusi wpisywał się w ogólny pejzaż stosunków Rosji Radzieckiej z innymi zależnymi od niej podmiotami państwowymi; posiadał jednocześnie swoją własną specyfikę. Cechą wyróżniającą sytuację białoruską było bardzo słabe pobudzenie narodowe i na tle reszty ludów Europy nie wykształcił się w środowisku białoruskim silny ruch narodowy. Masy ludności wiejskiej pozostawały raczej bierne wobec tego zagadnienia. Okres korenizacji i dostosowania polityki leninowskiej do rozwiązań praktycznych pozwolił na intensywny rozwój kultury i języka białoruskiego, w dużej mierze nakazanego i wspieranego odgórnie na zasadzie prowadzenia generalizacji stosunków wewnątrz państwa sowieckiego. Idea samostanowienia została niejako zaszczepiona komunistom białoruskim, którzy we wcześniejszym okresie nie widzieli potrzeby tworzenia osobnego organizmu państwowego. Od końca lat ’20 a szczególnie od 1930 roku zauważalny był zwrot w polityce sowieckiej w stosunku do mniejszości białoruskiej, będący elementem rewizji dotychczasowej polityki narodowościowej, w której co raz bardziej zwyciężała opinia o konieczności centralizacji i konsolidacji państwa. Kierunki i wytyczne nowej polityki były wyznaczane przez Stalina, który oparł unifikację kraju na fundamencie rosyjskiego języka i kultury. Co więcej ta zamiana pociągnęła za sobą rozwiązania wręcz rusyfikacyjne, które zrównały rozwój kulturalny i narodowy z nacjonalizmem, czyli ideologią wrogą w stosunku do komunizmu. Zaznaczał się wyraźny wzrost liczebny funkcjonariuszy partyjnych pochodzenia rosyjskiego w republikach, w toku industrializacji i kolektywizacji, a także wzrastało znaczenie rosyjskiego proletariatu poza RFSRR. Wielki Terror znacząco pogłębił osłabienie środowisk narodowych i kulturalnych. Wzrastało znaczenie kultury rosyjskiej. Był to zwrot w kierunku narodowościowego ujednolicania państwa sowieckiego w oparciu o język i kulturę rosyjską, choć nie dało się już cofnąć wszystkich efektów prowadzonej wcześniej polityki rozwoju kultury mniejszości narodowych.


    Bibliografia:
    • Iwanow Nikołaj, Zapomniane Ludobójstwo. Polacy w państwie Stalina. "Operacja polska" 1937-1938, Kraków 2014
    • Zajączkowski Wojciech, Rosja i Narody. Ósmy kontynent. Szkic z dziejów Eurazji, 2009
    • Kappeler Andreas, The Russian Empire: A Multiethnic History, 2001
    • Conquest Robert, Wielki Terror, Warszawa 1997
    • D' Encausse Carrene Helene, Bolszewicy i narody czyli Wielkie Urągowisko 1917-1930, Warszawa 1992
    • Łatyszonek Oleg, Mironowicz Eugeniusz, Historia Białorusi od połowy XVIII do końca XX wieku, Białystok

    #historia #bialorus także historia #zsrr / #rosja i historia polskiej mniejszości na Białorusi #historiapolski
    pokaż całość

  •  

    Radziecki projekt fast food/bistro, który nigdy nie wszedł w życie. Miał powstać w późnych latach 80.
    #fastfood #rosja #zwiazekradziecki #historia #zsrr #jedzenie

    . . . kliknij, aby rozwinąć obrazek . . .

    źródło: b.jpg

    •  

      @l-da: to co widać na obrazkach jest tak abstrakcyjne, że aż podejrzewam fejk. Czytałem, że pod koniec lat 80-tych w ZSRR była taka bieda, że by kupić mąkę i cukier ludzie z miejscowości oddalonych o setki kilometrów przyjeżdżali do Moskwy.

    •  

      @l-da: ale bym sobie zjadł trzeci zestaw obiadowy!

  •  

    To również było, ale nocna.

    Zobaczymy, która wersja bardziej triggeruje trolli xD
    #heheszki #humorobrazkowy #rosja #zsrr #4konserwy #neuropa

  •  

    Pierwsza amerykańska pizzeria w Związku Radzieckim pod koniec lat 80.
    #historia #zsrr #zwiazekradziecki #rosja #kulinaria #zdjecia #fotografie

    . . . kliknij, aby rozwinąć obrazek . . .

    źródło: p.jpg

  •  

    Żołnierz WOP (Wojsk Ochrony Pogranicza) i słup graniczny na Mierzei Wiślanej w Piaskach (Nowa Karczma), 1974 r.

    Słup nr 2439 (ostatni na wschodnim odcinku) ustawiony po ostatecznym wytyczeniu granicy w 1957 roku (umowę podpisano w Warszawie 10 IX 1958 r.). Żelbetonowy monolit usytuowany jest na linii granicy. Monolit posiada prostokątne okienko, przez które można określić kierunek przebiegu granicy (w tym przypadku w stronę morza). Szerokość przesieki granicznej ustalono na 10 m (po 5 m po obu stronach).
    Autor: Kajetan Żochowski

    #mierzejawislana #polska #ciekawostki #prl #zsrr #historiajednejfotografii #wojskopolskie
    pokaż całość

    źródło: fotopolska.eu

  •  

    1991, bliżej nieokreślone miejsce w bezkresnym sowieckim imperium - zdjęcie, które najlepiej obrazuje bon mot niemieckiego kanclerza Helmuta Schmidta, że Związek Radziecki to taka "Górna Wolta z rakietami" (ten wyjątkowo biedny kraj bez rakiet nazywa się obecnie Burkina Faso). Jak dowcipnie skomentował jeden z rosyjskich internautów - brakuje tylko niedźwiedzia...

    Zapraszam na mój fanpage: https://www.facebook.com/krotkahistoriajednegozdjecia/

    #fotografia #zimnawojna #zsrr #rosja #heheszki
    pokaż całość

  •  

    Najlepszy hymn moim zdaniem i tak ma Rosja/ZSRR. Jak się słucha, to aż ciary człowieka przechodzą, czuć tą wypływającą dumę. Normalnie aż chce się słuchać.
    #hymn #muzyka #rosja #zsrr

  •  

    Radziecki żołnierz dokarmia niedźwiedzia - 1950 rok.
    #ciekawostki #fotohistoria #zwierzaczki #zsrr

    źródło: embed.jpg

  •  

    Łaz 695 z rocznika 2007(tak, mówie serio) w zimowej scenerii przedmieści miasta Chersoń na Ukrainie. Od 1956 do 2008(!) roku wyprodukowano około 250 tysięcy egzemplarzy tego autobusu w fabrykach we Lwowie i Dnieprodzierżyńsku. Konstrukcja była wzorowana na Mercedesie O321 z lat 50. źródło zdjęcia #autobusyboners #autobusy #zsrr pokaż całość

    źródło: fotobus.msk.ru

Ładuję kolejną stronę...

Popularność #zsrr

0:0,0:0,0:0,0:0,0:0,0:0,0:0,0:0,0:0,0:0,0:0,0:1,0:0,0:0