Gorące dyskusje ostatnie 12h

  • odpowiedzi (3)

  • avatar

    Z okazji Międzynarodowego Dnia Języka Ojczystego chciałabym poruszyć kwestię pochodzenia naszego języka.

    Pewnie każdy z was wie, że polski należy do rodziny słowiańskiej, a może nawet, że przynależy do grupy zachodniej. Za to mało kto wie, że jesteśmy członkami ogromnej rodziny indoeuropejskiej, która rozprzestrzeniła się na każdy kontynent i obecnie językami z tej grupy posługuje się około 40% ludzi na całym świecie! Możemy do niej zaliczyć na przykład angielski, litewski, hiszpański czy nawet tak egzotyczne języki jak hindi.

    Do dzisiaj sporo podobieństw można wyłapać w podstawowych słowach czy wielu konstrukcjach gramatycznych. Nie bez powodu polskie jesteś to po francusku est, po persku ast.

    Dokładnej daty powstania naszego prajęzyka nie jesteśmy w stanie określić, ale możliwe, że ma on ponad 8500 lat. Jeszcze większy problem stanowi ustalenie kolebki całej rodziny, najpopularniejsze teorie to: Bałkany, Anatolia, Kaukaz i Europa zachodnia.

    Sama nasza rodzina jest bliskim kuzynem rodziny bałtyckiej, w której skład wchodzi litewski, łotewski oraz wymarły jaćwieski i staropruski. I w tym przypadku już jesteśmy w stanie określić, skąd się wzięliśmy - zamieszkiwaliśmy ziemie od Bałtyku po Karpaty oraz od Odry po środkową Desę i górny Doniec, wiemy to z nazewnictwa i wykopalisk archeologicznych. Po jakimś czasie rozpoczęły się wędrówki ludów i nieunikniony był rozpad na dialekty. Takim oto sposobem powstała grupa południowa, wschodnia oraz zachodnia, a ta podzieliła się na lechicką (polski i połabski), łużycka (górnołużycki i dolnołużycki) oraz na czesko-słowacką.

    Co ciekawe, najstarsze teksty w językach słowiańskich powinniśmy szukać na Bałkanach. Stamtąd pochodzi staro-cerkiewno-słowiański - najstarszy język literacki Słowian, który się ukształtował w okolicach IX wieku. Na przykład to jest Ojcze Nasz:

    Cyrylica:

    pokaż spoiler отьче нашь, иже еси на небесѣхъ, да свѧтитъсѧ имѧ твое, да придетъ цѣсарьствие твое, да бѫдетъ волѣ твоѣ iако на небеси, и на земли. хлѣбъ нашь насѫщьнъ даждь намъ дьнь сь. и отъпѹсти намъ длъги нашѧ, iако и мы отъпѹштаемъ длъжникомъ нашимъ. и не въведи насъ въ напасть, нъ избави ны отъ лѫкаваго. аминъ.


    Alfabet łaciński:

    pokaż spoiler otьče naš, iže esi na nebesěchъ, da svętitъsę imę tvoe, da pridetъ cěsarьstvie tvoe, da bǫdetъ volě tvoě jako na nebesi, i na zemli. chlěbъ našь nasǫštьnъ daždь namъ dьnь sь. i otъpusti namъ dlъgi našę, jako i my otъpuštaemъ dlъžnikomъ našimъ. i ne vъvedi nasъ vъ napastь, nъ izbavi ny otъ lǫkavago. aminъ.


    Jeśli chodzi o sam polski - wyróżniamy dobę niepiśmienną i piśmienną, z czego ta druga zaczęła się dopiero w XII wieku. Na domiar złego, z tamtego okresu mamy tylko nazwy własne z dokumentów i kronik. Dopiero w XV wieku pojawiły się dłuższe teksty, czyli psałterze i przekład Biblii.

    Jeżeli chcesz widzieć więcej tego typu wpisów, zaobserwuj mnie lub tag #polskizmeivels. W komentarzu znajduje się też spamlista, jeżeli chcesz otrzymywać ode mnie powiadomienia.

    #uczsiezwykopem #polski #jezykpolski #gruparatowaniapoziomu
    pokaż całość

    odpowiedzi (63)

  • odpowiedzi (6)